سلمان شهولی، رئیس هیئتمدیره داتا، رشد بیش از چهاربرابری درآمد و بیش از هفتبرابری سود این شرکت را حاصل توسعه فعالیتها و سرمایهگذاری در زیرساختهای فنی و نیروی انسانی دانست. به گفته او، داتا با تمرکز بر نیازهای بانک تجارت، خود را برای گسترش کاربردهای عملیاتی هوش مصنوعی در بانکداری آماده کرده است.
سلمان شهولی در گفتوگو با پادکست راه پرداخت درباره عملکرد مالی داتا، سرمایهگذاریهای زیرساختی این شرکت و مسیر پیشروی هوش مصنوعی در صنعت بانکی ایران صحبت کرد.
او با اشاره به عمر سهساله داتا گفت دستیابی به نرخهای بالای رشد در سالهای نخست فعالیت یک شرکت امکانپذیر است. به اعتقاد شهولی، داتا ظرفیت آن را دارد که روند رشد خود را طی یک تا دو سال آینده نیز ادامه دهد.
رشد مالی همراه با توسعه زیرساخت
به گفته رئیس هیئتمدیره داتا، سرمایهگذاریهای سالهای گذشته این شرکت در دو بخش زیرساخت فنی و سرمایه انسانی متمرکز بوده است.
داتا با حمایت بانک تجارت و با وجود محدودیتهای موجود در کشور، تجهیزات پردازشی مورد نیاز خود را تأمین کرده و زیرساخت فنی مناسبی برای توسعه فعالیتهای داده و هوش مصنوعی در اختیار دارد.
شهولی معتقد است ظرفیت ایجادشده میتواند داتا را از نظر زیرساخت هوش مصنوعی به یکی از مجموعههای پیشرو در صنعت بانکی کشور تبدیل کند.
بخش دیگری از این سرمایهگذاری به جذب و توسعه نیروهای متخصص اختصاص یافته است. کمبود نیروی انسانی متخصص و هزینه بالای جذب و نگهداشت این نیروها، از چالشهای اصلی شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی به شمار میرود.
به گفته شهولی، داتا همزمان با رشد مالی، ظرفیت تخصصی خود را نیز توسعه داده است. او انتظار دارد سرمایهگذاریهای انجامشده در حوزه هوش مصنوعی طی سال مالی آینده نقش پررنگتری در ادامه مسیر رشد شرکت داشته باشند.
تمرکز داتا بر نیازهای بانک تجارت
شهولی در بخش دیگری از این گفتوگو، اولویتهای داتا برای توسعه بازار را تشریح کرد. بر این اساس، بانک تجارت همچنان اولویت نخست شرکت خواهد بود. صنعت بانکی در مرحله بعد قرار دارد و ارائه خدمات به سایر صنایع نیز در افق توسعه داتا دیده شده است.
رئیس هیئتمدیره داتا، گستردگی نیازهای بانک تجارت در حوزه داده و هوش مصنوعی را یکی از دلایل تداوم این تمرکز دانست. به گفته او، مدیریت ارشد و هیئتمدیره بانک تجارت اهمیت هوش مصنوعی و نقش داتا در این حوزه را بهخوبی درک کردهاند.
داتا پیشتر نیز از تدوین نقشه راه هوش مصنوعی بانک تجارت خبر داده بود. داتا برنامهریزی برای توسعه فعالیت خود در صنعت بانکی و سایر صنایع را نیز آغاز کرده است. شهولی پیشبینی میکند این مسیر طی یک تا دو سال آینده با تمرکز بیشتری دنبال شود.
هوش مصنوعی در بانکداری به عملیات نزدیک میشود
رئیس هیئتمدیره داتا وضعیت هوش مصنوعی در صنعت بانکی ایران را در مرحله گذار ارزیابی کرد. به گفته او، بانکها تا حد زیادی از کاربردهای صرفاً نمایشی فاصله گرفتهاند، اما بخش بزرگی از پروژهها همچنان در مرحله اجرای آزمایشی قرار دارد.
چتباتهای متنی و صوتی، پاسخگویی به پرسشهای مشتریان و ابزارهای مرتبط با مراکز تماس، از جمله کاربردهایی هستند که بانکها تاکنون بیشتر به سراغ آنها رفتهاند.
شهولی در عین حال نشانههایی از حرکت به سمت کاربردهای عملیاتی را در صنعت بانکی مشاهده میکند. به گفته او، هوش مصنوعی بهتدریج در حال نزدیکشدن به فرایندهای اصلی بانکهاست و میتواند نقش مستقیمی در نحوه ارائه خدمات، مدیریت فرایندها و تصمیمگیریهای بانکی پیدا کند.
با وجود این حرکت، سهم فرایندهای وابسته به هوش مصنوعی در مجموع عملیات و نتایج مالی بانکهای ایرانی همچنان محدود است. گسترش این سهم به توسعه زیرساخت داده، تعریف موارد کاربرد واقعی و آمادگی سازمانی بانکها نیاز دارد.
تصمیمگیری هوشمند به داده و اعتماد سازمانی نیاز دارد
شهولی استفاده از هوش مصنوعی در تصمیمگیریهای مدیریتی را یکی از ظرفیتهای مهم آینده دانست، اما تأکید کرد که تحقق آن به فراهمشدن چند پیشنیاز وابسته است.
بخش مهمی از دانش تصمیمگیری در بانکها بهصورت تجربه و دانش ضمنی در اختیار مدیران قرار دارد و به شکل ساختاریافته ثبت نمیشود. مدلهای هوش مصنوعی برای یادگیری از تصمیمهای گذشته به دادههای مستند، منظم و قابل اتکا نیاز دارند.
اعتماد مدیران به خروجی مدلها، آمادگی آنها برای استفاده از این خروجیها و ثبت نتایج تصمیمها نیز در این مسیر اهمیت دارد. این چرخه امکان ارزیابی عملکرد و بهبود تدریجی مدلها را فراهم میکند.
به اعتقاد رئیس هیئتمدیره داتا، صنعت بانکی برای رسیدن به چنین سطحی از بلوغ باید مسیر بیشتری را طی کند. توسعه زیرساخت، تقویت سرمایه انسانی، مستندسازی دانش و شکلگیری اعتماد سازمانی، زمینه ورود هوش مصنوعی به فرایندهای واقعی بانک را فراهم خواهند کرد.
